စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ် – ငွေကြေးလောက၏အခြေခံအမြစ်
ယနေ့ခေတ်မှာ ငွေကြေးစနစ်တစ်ခုကောင်းခြင်းဟာ လူတိုင်းအတွက် မဖြစ်မနေလိုအပ်နေပါပြီ။ ဒါကြောင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်ဟာ သုံးစွဲသူများအတွက် စိတ်ချရမှု၊ တိကျမှန်ကန်မှုနဲ့အတူ လုပ်ငန်းတိုးတက်မှုအတွက် အဓိကအခန်းကဏ္ဍဖြစ်လာပါတယ်။ အထူးသဖြင့် နည်းပညာတိုးတက်လာတာနဲ့အတူ ဘဏ်လုပ်ငန်းတွေအနေနဲ့လည်း စနစ်တစ်ခုချင်းစီကို ပြုပြင်မွမ်းမံပြီး စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ် တည်ဆောက်လာတာတွေ့ရပါတယ်။ ဥပမာအားဖြင့် အွန်လိုင်းဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်၊ မိုဘိုင်းဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်၊ အလိုအလျောက်ငွေထုတ်စက်များနဲ့ ဆိုင်ရာအချက်အလက်စနစ်တွေဟာ လုံးဝစနစ်တကျထိန်းချုပ်ထားနိုင်တဲ့ အဆင့်သစ်တွေဖြစ်လာပါတယ်။ စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်ဆိုတာက ဘဏ်အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအနေနဲ့ လုပ်ငန်းအားလုံးကို စနစ်တကျစီမံနိုင်ဖို့အတွက် လုံခြုံမှုအနေနဲ့ကောင်းမွန်ပြီး သုံးစွဲသူအချက်အလက်များကို ထိန်းသိမ်းကာကွယ်ပေးနိုင်တဲ့ နည်းပညာအခြေပြုစနစ်တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။
စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်ဆိုတာဘာလဲ
စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်ဆိုတာက သုံးစွဲသူအနေနဲ့ ငွေသွင်းငွေထုတ်လုပ်ငန်းများ၊ အွန်လိုင်းငွေပေးချေမှုများကို လုံးဝလုံခြုံစွာပြုလုပ်နိုင်တဲ့ စနစ်တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ဒီစနစ်အတွက် အဓိကရည်ရွယ်ချက်ကတော့ သုံးစွဲသူအချက်အလက်များ洩မသွားစေရန်၊ ငွေကြေးလုပ်ဆောင်ချက်တစ်ခုချင်းစီအမှားမဖြစ်စေရန်၊ Fraud လုပ်ဆောင်မှုတွေကို တားဆီးနိုင်ဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ယနေ့ခေတ်မှာ ဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်တွေဟာ နည်းပညာတိုးတက်မှုနဲ့အတူ Cybersecurity စနစ်ကို ပိုမိုအရေးကြီးအောင်မြှင့်တင်နေကြပါတယ်။ ထို့အပြင် စနစ်တစ်ခုကောင်းကောင်းရှိဖို့အတွက် Data Encryption နည်းပညာ၊ Two-factor Authentication (2FA) စနစ်နဲ့ Biometric Identification တို့ကို ပေါင်းစပ်အသုံးပြုကြပါတယ်။ ဒီလိုအဆင့်မြင့်နည်းလမ်းတွေအားလုံးဟာ သုံးစွဲသူအတွက် လုံခြုံမှုအပြည့်ရှိစေနိုင်ပါတယ်။ စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်တစ်ခုဟာ မိမိဖုန်းနဲ့၊ ကွန်ပျူတာနဲ့ သုံးစွဲသူတစ်ဦးချင်းစီအတွက် လုပ်ဆောင်နိုင်ပြီး ဘဏ်အဖွဲ့အစည်းအနေနဲ့လည်း အချက်အလက်တွေကို အချိန်နှင့်တပြေးညီစောင့်ကြည့်နိုင်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။
စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်ရဲ့ အဓိကအချက်များ
စနစ်တစ်ခုကို စိတ်ချရတဲ့အဆင့်အထိ ဖန်တီးဖို့ဆိုရင် အဓိကအချက်အလက်တွေကို အခြေခံဖို့လိုပါတယ်။ ပထမအနေနဲ့ Data Security ဖြစ်ပါတယ်။ သုံးစွဲသူအချက်အလက်များကို စနစ်အတွင်းမှာ Encryption လုပ်ထားခြင်းဖြင့် အပြင်အဆင်ကနေ မသိနိုင်အောင်ကာကွယ်ပေးရပါတယ်။ ဒုတိယအနေနဲ့ System Transparency ဖြစ်ပြီး သုံးစွဲသူက မိမိလုပ်ဆောင်တဲ့ Transaction တွေကို တိကျစွာကြည့်နိုင်ဖို့လိုပါတယ်။ ဘဏ်လုပ်ငန်းတစ်ခုမှာ ထုတ်ယူမှုတစ်ခုစီကို စနစ်တကျမှတ်တမ်းတင်ထားရင် လုံးဝအမှားမဖြစ်နိုင်ပါ။ တတိယအနေနဲ့ Fraud Detection System ဖြစ်ပါတယ်။ Fraud လုပ်ဆောင်မှုတစ်ခုဖြစ်ဖို့ မခဏကြာခဏနဲ့ စနစ်က သတိပေးနိုင်ရင် ဘဏ်အဖွဲ့အစည်းအနေနဲ့ အမြန်ဆုံးတုံ့ပြန်နိုင်ပါတယ်။ ထို့အပြင် Customer Privacy လည်း အရေးကြီးပါသည်။ သုံးစွဲသူအချက်အလက်တွေကို သုံးစွဲသူ၏ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ မသုံးစွဲသင့်ပါ။ နောက်ဆုံးအချက်ကတော့ Operational Efficiency ဖြစ်ပြီး စနစ်ဟာ မြန်ဆန်တိကျပြီး အချိန်မကုန်အောင်လုပ်ဆောင်နိုင်ဖို့လိုပါတယ်။
စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်နဲ့ ငွေကြေးလုပ်ငန်းတိုးတက်မှု
ယနေ့ခေတ်မှာ ဘဏ်လုပ်ငန်းတွေအနေနဲ့ စိတ်ချရသောစနစ်တွေကို တိုးတက်အောင်တည်ဆောက်ခြင်းဟာ တကယ်လိုအပ်နေပါပြီ။ အွန်လိုင်းငွေပေးချေမှု၊ QR Payment စနစ်တွေ၊ မိုဘိုင်းဘဏ်လုပ်ငန်းတွေအထိ လုံးဝအိုင်တီအခြေပြုပေါ်မှာအခြေခံလာပါတယ်။ ထို့ကြောင့် လုံခြုံမှုနဲ့ စနစ်တကျစီမံခန့်ခွဲမှု မရှိရင် မိမိအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုလုံးအတွက် အန္တရာယ်ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်အသုံးပြုခြင်းဟာ ငွေကြေး Fraud ဖြစ်စရာကို လုံးဝတားဆီးပေးနိုင်သလို သုံးစွဲသူအနေနဲ့လည်း ဘဏ်အပေါ် ယုံကြည်စိတ်ချမှု တိုးတက်လာစေပါတယ်။ ငွေကြေးလုပ်ငန်းတွေအတွက် အဓိကတန်ဖိုးကတော့ Customer Confidence ဖြစ်တာကြောင့် စနစ်တစ်ခုကောင်းခြင်းဟာ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအောင်မြင်ဖို့ အခြေခံအချက်ဖြစ်လာပါတယ်။ စနစ်တစ်ခုကောင်းပြီး စိတ်ချရတဲ့ ဘဏ်လုပ်ငန်းမှာ သုံးစွဲသူအရေအတွက်တိုးလာခြင်း၊ ငွေသွင်းငွေထုတ်အမြန်ဆန်ခြင်းနဲ့ သုံးစွဲသူချစ်ကြမယ့် အမှတ်တံဆိပ်တစ်ခုဖန်တီးနိုင်ပါတယ်။
အနာဂတ်ဘဏ်လုပ်ငန်းနဲ့ စိတ်ချရသောစနစ်များ၏အခန်းကဏ္ဍ
အနာဂတ်ဘဏ်လုပ်ငန်းတွေဟာ နည်းပညာအပေါ် ပိုမိုအခြေခံလာမှာသေချာပါတယ်။ Artificial Intelligence (AI) နည်းပညာ၊ Blockchain နည်းပညာနဲ့ အတူ စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်တွေဟာ ပိုမိုတိကျမြန်ဆန်လာပါလိမ့်မယ်။ ဥပမာအားဖြင့် Blockchain နည်းပညာသုံးခြင်းက ငွေကြေးသယ်ယူပေးပို့မှုမှာ Transparency တိုးတက်စေပြီး Fraud ဖြစ်နိုင်ခြေကို လုံးဝလျှော့ချပေးပါတယ်။ ထို့အပြင် Machine Learning နည်းပညာအသုံးပြုခြင်းနဲ့ သုံးစွဲသူ၏ ငွေသုံးပုံစံများကို ခန့်မှန်းနိုင်ပြီး Fraud Detection လုပ်ငန်းစဉ်ကို ပိုမိုတိကျအောင်လုပ်နိုင်ပါတယ်။ အနာဂတ်ဘဏ်လုပ်ငန်းတစ်ခုမှာ မိမိသုံးစွဲသူတစ်ဦးချင်းစီအတွက် စိတ်ကြိုက်လုံခြုံမှုနဲ့ အဆင်ပြေမှုကို ပေးနိုင်ဖို့စနစ်တစ်ခုတည်ဆောက်ရပါမယ်။
နိဂုံးချုပ်
စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်ဆိုတာ သုံးစွဲသူအတွက်သာမက ဘဏ်အဖွဲ့အစည်းအတွက်ပါ အဓိကအခန်းကဏ္ဍရှိပါတယ်။ ယနေ့ခေတ်နည်းပညာတိုးတက်မှုကြောင့် လုံခြုံမှုနည်းလမ်းအသစ်တွေ၊ Data Encryption နည်းလမ်းများ၊ Fraud Detection Tools တွေကို ပေါင်းစပ်အသုံးပြုလာတဲ့အခါ ဘဏ်လုပ်ငန်းတစ်ခုဟာ သုံးစွဲသူယုံကြည်စိတ်ချမှုအပြည့်ဖြင့် လုပ်ဆောင်နိုင်ပါတယ်။ အောင်မြင်တဲ့ဘဏ်တစ်ခုရဲ့အခြေခံကတော့ စိတ်ချရသောစနစ်တစ်ခု ဖြစ်တာမို့ အဖွဲ့အစည်းတိုင်းအနေနဲ့ လုံခြုံမှုနှင့်တိကျမှန်ကန်မှုရှိတဲ့စနစ်တစ်ခုကို တည်ဆောက်ဖို့ မဖြစ်မနေလိုအပ်နေပါပြီ။ ယနေ့ခေတ်တွင် စိတ်ချရသောဘဏ်လုပ်ငန်းစနစ်တစ်ခုမရှိမဖြစ်သော ငွေကြေးကမ္ဘာအတွက် အမြဲတမ်းအဓိကအခန်းကဏ္ဍဖြစ်နေပါသည်။